Steampunk is een subgenre van sf en fantasy met retrofuturistische technologie en esthetiek die inspiratie vinden in negentiende-eeuwse door stoom aangedreven techniek en mechanica.

Het genre speelt in een alternate history van de Victoriaanse era of het Amerikaanse Wilde Westen. Hierin is stoom de belangrijkste technologie gebleven. Het kan ook in een fantasy-wereld spelen waarin stoom-techniek en mechanica een vergelijkbare rol spelen.

Steampunk bevat vaak op de Art Noveau of Victoriaanse gebaseerde mode, cultuur, architectuur en kunst. Het is een hybride genre, dat elementen leent van fantasy, horror, detective, historische fictie, alternate history en meer (sub)genres.